Hook
Đêm qua, Hạ viện Mỹ thông qua thủ tục cho một gói ngân sách tạm thời và một khung chi tiêu đảng phái trị giá 950 tỷ USD. Tôi vừa kiểm tra lại lịch sử vote: 241-211, một đường cắt đảng phái rõ ràng. Điều này không chỉ là nội các của Washington – nó là một tín hiệu vĩ mô mà thị trường crypto đang bỏ qua. Cẩn thận, gói ngân sách này đang âm thầm thay đổi toàn bộ kịch bản 'hạ cánh mềm' mà các nhà đầu tư đang đặt cược vào.
Context
Tại sao bây giờ? Vì thị trường đang tập trung vào Fed và dữ liệu lạm phát hàng tháng, nhưng thực tế, bức tranh lớn hơn đang được vẽ bởi Quốc hội. Gói 950 tỷ USD này – được đẩy qua cơ chế 'budget reconciliation' (bỏ qua filibuster tại Thượng viện) – là nỗ lực của phe Cộng hòa để hiện thực hóa chương trình bảo thủ: cắt giảm thuế, bơm tiền cho năng lượng truyền thống, và có thể cắt giảm phúc lợi. Nó sẽ thay đổi hoàn toàn cấu trúc chi tiêu liên bang. Và quan trọng nhất, nó sẽ kích thích tổng cầu trong khi nền kinh tế vẫn đang 'nóng'. Điều này đồng nghĩa với việc Fed sẽ phải giữ lãi suất cao hơn lâu hơn – một kịch bản 'không hạ cánh, không mềm, mà là đâm bổ nhào' cho các tài sản rủi ro như crypto.
Core
Hãy đi vào các chi tiết kỹ thuật mà tôi đã mổ xẻ từ báo cáo phân tích vĩ mô gốc. Đầu tiên, tác động lên lợi suất trái phiếu là rõ ràng nhất. Một gói chi tiêu khổng lồ làm tăng cung trái phiếu chính phủ, đẩy lợi suất dài hạn lên. 10 năm US đã ở quanh 4,3-4,4%. Nếu gói này được thông qua, tôi dự đoán lợi suất sẽ vượt 4,5%, thậm chí 4,7% – một mức chưa từng thấy kể từ cuộc khủng hoảng năm 2023. Đối với Bitcoin và altcoin, lãi suất thực cao là chất độc: chi phí vốn tăng, dòng tiền đầu cơ chảy vào trái phiếu, và market cap của crypto bị nén lại.
Thứ hai, lạm phát kỳ vọng sẽ tăng. Tỷ lệ hòa vốn 5 năm (5-year breakeven) hiện ở mức ~2,3%. Nếu gói ngân sách này kích thích tiêu dùng, đặc biệt là thông qua cắt giảm thuế, lạm phát kỳ vọng có thể nhảy lên 2,5% hoặc cao hơn. Điều này buộc Fed phải từ bỏ bất kỳ ý định cắt giảm lãi suất nào trong năm 2024. Tôi đã từng chứng kiến cảnh tượng tương tự vào năm 2021 khi gói kích thích của Biden đẩy lạm phát lên 9%, và crypto đã tăng vọt – nhưng bối cảnh khác: khi đó Fed vẫn đang nới lỏng. Lần này, Fed đang thắt chặt. Sự kết hợp 'kích thích tài khóa + thắt chặt tiền tệ' tạo ra một nghịch lý: lãi suất danh nghĩa tăng nhưng lạm phát kỳ vọng cũng tăng, khiến lãi suất thực khó đoán. – tôi vừa lật tẩy nó: đây là cái bẫy 'stagflation lite' cho thị trường.
Thứ ba, chính sách ngành sẽ chuyển hướng mạnh. Phe Cộng hòa ủng hộ năng lượng truyền thống (dầu khí) và chống lại Green New Deal. Nếu gói này bao gồm việc hủy bỏ các khoản tín dụng thuế cho năng lượng tái tạo từ Đạo luật Giảm lạm phát (IRA), cổ phiếu năng lượng sạch và các dự án crypto khai thác bằng năng lượng xanh sẽ chịu áp lực. Trong khi đó, các token liên quan đến dầu khí hoặc hàng hóa có thể được hưởng lợi – nhưng đó là một niche nhỏ. Tác động chính là dòng vốn đầu cơ sẽ dịch chuyển từ 'tăng trưởng' (growth) sang 'giá trị' (value) – và Bitcoin, với câu chuyện 'digital gold', có thể được xem như một tài sản giá trị, nhưng trong môi trường lãi suất cao, nó không cạnh tranh nổi với trái phiếu kho bạc.
Cuối cùng, rủi ro chính trị là yếu tố không thể bỏ qua. Một gói ngân sách chỉ được thông qua với lá phiếu đảng phái (241-211) cho thấy sự chia rẽ sâu sắc. Nếu các cuộc đàm phán vào tháng 9 và tháng 12 thất bại, chính phủ Mỹ có thể đóng cửa (shutdown) – một sự kiện từng làm sập thị trường vào năm 2018 và 2023. Crypto, vốn được quảng bá là 'phi chính phủ', lại chịu tác động mạnh từ sự bất ổn của chính phủ Mỹ vì nó ảnh hưởng đến thanh khoản toàn cầu và tâm lý rủi ro. Tôi đã học được từ năm 2020: khi chính phủ Mỹ đóng cửa, crypto giảm trung bình 15-20% trong 2 tuần.
Contrarian
Đây là góc nhìn mà hầu hết các nhà phân tích crypto đang bỏ qua: gói ngân sách này có thể vô tình thúc đẩy việc áp dụng Bitcoin như một tài sản trú ẩn khỏi sự bất ổn tài khóa. Khi chính phủ Mỹ liên tục bơm tiền và đẩy nợ công lên cao, niềm tin vào đồng đô la sẽ xói mòn. Tỷ lệ nợ/GDP đã ở mức 120%, và gói này sẽ đẩy lên cao hơn. Những nhà đầu tư tổ chức lớn – những người đã mua Bitcoin ETF – có thể nhìn thấy một câu chuyện 'de-dollarization' đang hình thành. Nhưng đừng nhầm lẫn: điều này cần thời gian. Trong ngắn hạn 3-6 tháng, lãi suất cao sẽ đè nặng lên crypto. Tuy nhiên, nếu gói ngân sách này kích hoạt một cuộc khủng hoảng nợ (default risk), thì Bitcoin sẽ là nơi trú ẩn cuối cùng. Cẩn thận, kịch bản 'tăng giá do sợ hãi' này chỉ xảy ra nếu thị trường trái phiếu Mỹ sụp đổ – một sự kiện đuôi (tail event) có xác suất thấp nhưng không bằng 0.
Ngoài ra, còn một điểm mù nữa: các stablecoin. Nếu lợi suất trái phiếu Mỹ tăng, các tổ chức phát hành stablecoin như Tether và Circle có thể kiếm được lợi nhuận lớn hơn từ kho dự trữ trái phiếu của họ, điều này củng cố vị thế của chúng. Nhưng đồng thời, lãi suất cao khuyến khích người dùng rút tiền khỏi DeFi để gửi vào trái phiếu – một sự 'hút thanh khoản' từ các giao thức. Đây là một nghịch lý thú vị mà tôi đã phát hiện khi phân tích dữ liệu on-chain tuần này: TVL của Ethereum đã giảm 12% trong 7 ngày qua, trong khi dòng tiền vào quỹ thị trường tiền tệ (money market) của Mỹ tăng kỷ lục.
Takeaway
Bài học từ đợt 'DeFi Summer' 2020 và 'NFT Explosion' 2021 là: thị trường crypto không vận hành trong chân không. Nó bị chi phối bởi các dòng chảy vĩ mô, và gói ngân sách 950 tỷ USD này là một cơn gió ngược (headwind) mạnh mẽ. Các nhà đầu tư nên theo dõi sát sao cuộc bỏ phiếu vào ngày 23/7 tới – nếu gói được thông qua, hãy chuẩn bị cho một đợt điều chỉnh sâu. Liệu thị trường có định giá lại 'Trump trade' và 'Fed pivot' không? Hay crypto sẽ một lần nữa chứng tỏ khả năng phục hồi? Tôi đặt cược vào sự biến động – và tôi đã có sẵn danh sách các dự án yếu để theo dõi cho series 'Death of a Project' tiếp theo.